ریتاردر یا اینتاردر؛ تفاوت این دو سیستم در خودروهای سنگین و سواری چیست؟

در خودروهای سنگین، کنترل سرعت در سرازیری فقط با ترمز اصلی انجام نمی‌شود. ریتاردر و اینتاردر دو فناوری برای ایجاد ترمز کمکی هستند که فشار کاری ترمزهای اصلی را کاهش می‌دهند. اما این دو سیستم دقیقا چه تفاوتی دارند و چرا بیشتر در کامیون و کشنده دیده می‌شوند؟ شناخت نحوه عملکرد آن‌ها برای رانندگان خودروهای تجاری اهمیت زیادی دارد. در این مطلب از موتور ققنوس افسانه ای، به تفاوت ریتاردر و اینتاردر در خودروهای سنگین و سواری خواهیم پرداخت.

ریتاردر و اینتاردر چه تفاوتی با یکدیگر دارند؟

این دو سیستم برای کاهش سرعت بدون استفاده مداوم از ترمزهای چرخ طراحی شده‌اند، اما محل و شیوه ایجاد مقاومت در آن‌ها یکسان نیست. ریتاردر معمولا یک سامانه مستقل در مجموعه انتقال قدرت است و با ایجاد نیروی مقاوم، سرعت خودرو را کنترل می‌کند؛ در حالی که اینتاردر در بسیاری از کاربردها به شکل یک واحد یکپارچه با گیربکس طراحی می‌شود.

ویژگی	ریتاردر	اینتاردر
کاربرد اصلی	ترمز کمکی و کنترل سرعت	ترمز کمکی و کنترل سرعت
محل استفاده رایج	خودروهای تجاری سنگین	عمدتا خودروهای تجاری مجهز به گیربکس‌های خاص
ارتباط با گیربکس	می‌تواند مستقل از گیربکس باشد	معمولا با گیربکس یکپارچه است
استفاده در سرازیری	بسیار رایج	بسیار رایج
کاهش فشار روی ترمز اصلی	بله	بله

در هر دو فناوری، هدف اصلی کاهش نیاز به ترمزگیری مداوم است. به همین دلیل این سیستم‌ها در مسیرهای طولانی، بار سنگین و سرازیری‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند.

ریتاردر در کامیون و کشنده چگونه کار می‌کند؟

ریتاردر با ایجاد مقاومت در مسیر انتقال نیرو، سرعت خودرو را پایین می‌آورد. بسته به نوع سیستم، این مقاومت می‌تواند به روش‌های مختلفی ایجاد شود و انرژی حرکتی خودرو را به شکل دیگری دفع کند.

مزیت مهم ریتاردر برای کامیون و کشنده این است که راننده می‌تواند در مسیرهای طولانی و شیب‌دار، بخش قابل توجهی از کنترل سرعت را به ترمز کمکی واگذار کند. این موضوع از استفاده مداوم از ترمز اصلی جلوگیری می‌کند و احتمال داغ شدن بیش از حد اجزای ترمز را کاهش می‌دهد.

برای راننده خودروهای سنگین، عملکرد صحیح ترمز کمکی به‌خصوص هنگام حمل بار اهمیت دارد؛ زیرا وزن بالاتر مجموعه کامیون یا کشنده و تریلر باعث می‌شود کنترل سرعت در سرازیری حساس‌تر باشد.

اینتاردر چه مزیتی برای خودروهای سنگین دارد؟

اینتاردر معمولا به‌عنوان بخشی از مجموعه انتقال قدرت و گیربکس شناخته می‌شود و برای ایجاد نیروی ترمز کمکی به کار می‌رود. یکپارچه بودن این سامانه با گیربکس می‌تواند به طراحی جمع‌وجورتر مجموعه انتقال قدرت کمک کند.

کاربرد اینتاردر به‌ویژه در خودروهای تجاری سنگین، اتوبوس‌ها و برخی خودروهای مجهز به گیربکس‌های خاص دیده می‌شود. راننده می‌تواند با فعال کردن سطوح مختلف ترمز کمکی، سرعت خودرو را در شرایطی مانند سرازیری کنترل کند و نیاز به استفاده پیوسته از ترمز اصلی را کاهش دهد.

در چنین خودروهایی، سیستم ترمز کمکی جایگزین ترمز اصلی نیست؛ بلکه در کنار آن برای کنترل سرعت و کاهش بار حرارتی روی ترمزها استفاده می‌شود.

آیا ریتاردر و اینتاردر در خودروهای سواری هم استفاده می‌شوند؟

در خودروهای سواری معمولی، ریتاردر و اینتاردر به شکل رایج خودروهای سنگین کاربرد ندارند. وزن کمتر و معماری متفاوت خودروهای سواری باعث شده سیستم‌های دیگری برای مدیریت سرعت و بازیابی انرژی استفاده شوند.

در خودروهای سواری مدرن، به‌خصوص مدل‌های هیبریدی و برقی، ترمز احیایی می‌تواند هنگام کاهش سرعت بخشی از انرژی جنبشی را به انرژی الکتریکی تبدیل و به باتری منتقل کند. این فناوری از نظر هدف کلی با ترمز کمکی خودروهای سنگین شباهت دارد، اما از نظر ساختار و نحوه عملکرد یکسان نیست.

بنابراین نباید هر سیستم کاهش سرعت را ریتاردر یا اینتاردر دانست. انتخاب فناوری به نوع خودرو، گیربکس، وزن، کاربرد و معماری قوای محرکه بستگی دارد.

آیا خودروهای سنگین و سواری همه به ریتاردر یا اینتاردر نیاز دارند؟

نیاز به ریتاردر یا اینتاردر به مشخصات فنی و نوع کاربری خودرو بستگی دارد و نمی‌توان یک نسخه یکسان برای همه خودروهای تجاری تعیین کرد. کامیونت‌ها معمولا در رده‌ای متفاوت از کشنده‌های سنگین فعالیت می‌کنند و نوع مسیر، وزن بار و ساختار انتقال قدرت در انتخاب تجهیزات ترمز کمکی موثر است.

ریتاردر یا اینتاردر؛ کدام برای رانندگی در سرازیری مهم‌تر است؟

هر دو فناوری برای کاهش استفاده مداوم از ترمز اصلی و کنترل سرعت طراحی شده‌اند، اما تفاوت اصلی آن‌ها به معماری و محل قرارگیری سامانه برمی‌گردد. در کامیون و کشنده، وجود یک ترمز کمکی مناسب می‌تواند در رانندگی طولانی و مسیرهای شیب‌دار اهمیت زیادی داشته باشد.

برای انتخاب یا مقایسه یک خودرو نیز بهتر است علاوه بر نام سیستم، نحوه عملکرد آن، هماهنگی با گیربکس و مشخصات رسمی خودرو بررسی شود.

شما در رانندگی با کامیون یا کشنده بیشتر از کدام نوع ترمز کمکی استفاده کرده‌اید و عملکرد آن را در سرازیری چگونه ارزیابی می‌کنید؟ نظر و تجربه خود را با ما در میان بگذارید.